شیمی

کاتالیزگر چیست؟ + علوم هشتم

آنزیم مهم‌ترین کالیزگر زیستی در بدن انسان‌ها

در مقاله دیگر آنزیم چیست را کامل بررسی کردیم.  کاتالیزگر ها موادی هستند که سرعت واکنش های شیمیائی را زیاد میکنند در حالی که خودشان دچار تغییر شیمیائی نمیشوند. از جمله کاتالیزگری که در بدن انسان وجود دارد ” آنزیم ” نام دارد .

کاتالیزگر ماده ای است که سرعت واکنش شیمیایی را افزایش می دهد ، اما در اثر واکنش مصرف نمی شود. از این رو می توان یک کاتالیزگر را در پایان واکنشی که برای سرعت بخشیدن از آن استفاده شده است ، بدون تغییر بازیابی کرد. کاتالیزگرها معمولاً با کاهش انرژی فعال سازی یا تغییر مکانیسم واکنش ، سرعت واکنش را افزایش می دهند.

گلوکز در حضور آنزیم ها در بدن چه عملی انجام میدهد

به عنوان مثال آنزیم ها پروتئین هایی هستند که به عنوان کاتالیزگر در واکنش های بیوشیمیایی عمل می کنند یک مثال برای کاتالیزگر هستند. انواع متداول کاتالیزگر یا کاتالیزور شامل آنزیم ، کاتالیزگر اسید و باز و کاتالیزگر همگن و ناهمگن است. کاتالیزگرها همه جا هستند. بسیاری از فرایندهای بیوشیمیایی ، مانند اکسیداسیون گلوکز ، به شدت به آنزیم ها ( پروتئین هایی که به عنوان کاتالیزگر رفتار می کنند )، وابسته می باشند.

یک واکنش کاتالیز شده توسط آنزیم‌ها باید به‌ صورت خود به خودی باشد. بدین معنا که با میل طبیعی بدون نیاز به فشار خارجی صورت پذیرد. واکنش بدون آنزیم در جهت یکسان با حالت آنزیم‌دار صورت می‌گیرد. در حالت بدون آنزیم، واکنش به میزان قابل توجهی کندتر اتفاق می‌افتد. به عنوان مثال، تجزیه‌ ذرات مواد غذایی مانند کربوهیدارت به اجزای کوچک‌تر قند به صورت خود به خودی صورت می‌گیرد، اما افزودن آنزیم‌ها آمیلازها در بزاق باعث می‌شود واکنش سریع‌تر رخ دهد.

خاک و سوختن قند

کاتالیز گرها موادی هستند که واکنش ها را سریعتر می‌کنند در حالیکه خودشان تغیری نمی‌کند مثل خاک باغچه که وقتی به قند آغشته شود سریعتر می‌سوزد خاک باغچه کاتالیز گر است دربدن ما هم کاتالیز گر وجود دارد با نام دیگر به نام آنزیم که واکنش هارا سریعتر می‌کند اما خودش تغییر نمی‌کند

تاثیر تحریم و مکانیسم ماشه بر روی کاتالیزگرها

ما به عنوان یک تولیدی جوراب در تهران، مشکل تامین نخ با کیفیت دارم و طی چند سال کیفیت‌نخ‌ها بسیار کم شده، داستان از این قرار است که برای تولید پلی استر نیاز به یک کاتالیزگر وجود دارد، این کاتالیزور از آلمان وارد ایران می‌شود، با اعمال تحریم‌ها آلمان به ما نفروخت و رفتیم سراغ کشور کره ، بعد از تحریم‌های جدید مجبور شدیم از چین بخریم، و با اعمال مکانیسم ماشه شرکت‌های بزرگ چینی هم قطع همکاری کردند و به ناچار مجبور هستیم کاتالیزگرهای مورد نیاز برای انجام واکنش‌های شیمیایی برای تولید الیاف پلی‌استر را از گمنام‌ترین شرکت‌های چینی خریداری کنیم، بخاطر همین هر سال کیفیت نخ‌های تولید شده در پتروشیمی تندگویان خوزستان کاهش می‌یابد.

تورج قربانی - آریا نخ

تورج قربانی ، کارشناس ارشد شیمی نساجی از دانشگاه امیرکبیر، موسس کارخانه جوراب کجال و مجموعه نخ جوراب بافی آریا نخ

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا